![]() |
|
|
| ||||||
|
Görüntüleme: 286 - Cevaplar: 0
| LinkBack | Seçenekler | Stil |
| | #1 (permalink) |
| S-Administrator ![]() ![]() Çapkın-12 Şuan Çevrimdışı Kayıt Tarihi: Feb 2006 Nerden: aydın Mesajlar: 4.515
Rep Gücü: 58
Rep Puanı: 58
Rep Derecesi: ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | HAT SANATI Arapça'da çizgi ya da bir sat?r yaz? anlam?na gelen hat sözcü?ü, bugün Arap harfleriyle yaz?lm?? güzel el yaz?s? kar??l??? olarak kullan?lmaktad?r. ?slam Dininde tasvir yasa?? KURAN'dan camiye kadar çok çe?itli yap?tlar?n bezenmesinde, ba?ka dekoratif ögelerin yan?s?ra yaz?n?n da geni? ölçüde kullan?lmas?na yol açm??t?r. Bundan ba?ka, ?slam inançlar?na göre yaz?n?n Kutsal bir niteli?i vard?r, çünkü ALLAH'?n buyru?u olan KUR'AN'?n içeri?ini de yaz? olu?turmaktad?r. KURAN'?n çe?itli ayetlerinde de yaz?n?n bu Kutsal niteli?ine i?aret edilmi?tir. Yaz?ya verilen bu de?er, bütün ?slam kültürlerinde hat sanat?n?n çok üstünde durulmas?na, hatta hat?n bir tür ''KUTSAL SANAT'' say?lmas?na yol açm??t?r. Özellikle Osmanl? kültürü içinde hat sanat? çok ilerlemi?, i?levsel görevinin yan?s?ra, estetik bir düzeye yükselmi?, adeta bat? resim sanat?ndaki tablolar?n yerini tutar olmu?tur. Gerçek bir tablo gibi çerçevelenerek duvara as?lan güzel yaz? örneklerinden ünlü hattatlar?n yap?tlar?na Osmanl? tarihinde çok büyük paralar ödendi?i bilinmektedir. Güzel yaz?, yaln?z levhalarda de?il, bundan ba?ka el yazmas? kitaplarda, fermanlarda, diplomalarda, cami iç ve d?? duvarlar?nda, çe?itli yap?lar?n yaz?tlar?nda, mezar ta?lar?nda, pencere kapa?? ya da kap? kanad? gibi mimarl?k ögelerinin üstlerinde, hal? bordürlerinde, kutu, vazo, tabak gibi gündelik e?yada da kullan?lm??t?r. Hat sanat?nda yaz? geli?igüzel yaz?lmaz, her yaz? türünün kendine özgü özellikleri, inceden inceye saptanm?? kurallar? vard?r. Tarih boyunca ünlü hat ustalar? zaman zaman yaz? kurallar? olu?turmu?lar ve bunlar? saptam??lard?r. Çe?itli yaz? türleri birbirlerinden, harflerin büyük ya da küçük olmas?, biçimi, aral?klar?, baz? harflerin birbirlerine biti?tirilip biti?tirilmemesi, baz? yaz? i?aretlerinin kullan?l?p kullan?lmamas? gibi özellikleriyle ayr?l?r. Do?al olarak yaz? sanat?n?n ilk geli?mesi Araplar eliyle olmu?tur. Bilinen ilk büyük Türk hattat? ise Amasyal? Yakut el Musta'Sami'dir (13. Yüzy?l). Hat konusunda ciddi ve kapsaml? çal??may? Amasyal? ?eyh Hamdullah (15. Yüzy?l) yapar, aklam-? sitte, yani 6 esas yaz? diye bilinen yaz? türlerini, herbirinden örnekler ç?kart?p yanlar?na kurallar?n? yazarak bir murakka içinde toplar. Ayn? zamanda Sultan 2. Beyaz?d'?n da yaz? hocas? olan ?eyh Hamdullah'dan günümüze kalan en önemli yap?tlar, ?stanbul Beyaz?t Camii'nin cümle kap?s?n?n üstündeki yaz?tla Amasya Beyaz?t Camii'nin yaz?t?d?r. Osmanl? sanat?n?n doru?a ula?t??? 16. yüzy?l?n en önemli hattat?, yaz?n?n yaln?z üslubunda de?il, tekni?inde de yenilikler getiren Ahmet Karahisari'dir. Alt?n? mürekkep gibi kullanarak yaz? yazmak, Alt?n yald?z harflerin d???n? siyah çizgiyle belirlemek, harf kal?nl?klar?n?n içini çiçek motifleriyle doldurmak ilk kez onun uygulad??? yeniliklerdendir. En önemli yap?t? ?stanbul Süleymaniye Camii kubbesindeki yaz?s?d?r. Türk yaz? sanat?n?n ba?ka bir ustas? da yap?tlar?yla pekçok ba?ka hattat? etkilemi?, 3. Ahmet ve 2. Mustafa gibi Sultanlara hocal?k etmi? olan Haf?z Osman'd?r (17. Yüzyyl). Ta? bask?s?yla ço?alt?lan KURAN'lar?, ça??nda en uzak ?slam ülkelerine kadar yay?lm??t?r. Bu yap?tlar günümüzde de yaz? sanat?n?n en de?erli örneklerinden say?l?r. Ünyeli ?smail Efendi, Mustafa Rak?m Efendi ve ?stanbul'daki pek çok yap?n?n yaz?t?n? haz?rlam?? olan Mehmet Esad Yesari, 18.yüzy?l?n ünlü ustalar?d?r. 19. Yüzy?lda ise ba?ka bir ustayla, Kazasker Mustafa ?zzet Efendi'yle kar??la??l?r. Ayasofya'daki 8 büyük yuvarlak levha onun en ünlü yap?tlar?ndand?r |
|
| Konuyu Beğendin mi ? O Zaman Arkadaşınla Paylaş =) |
| Sayfayı E-Mail olarak gönder |
| Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir) | |
| Seçenekler | |
| Stil | |
| |
[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12] [13]
[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12] [13] [14] [15] [16]