Adalet Bakanlığı'nın hazırladığı Medeni Kanun Tasarısı'ndaki düzenlemenin, kadınların, eşlerinin soyadlarıyla kendi soyadlarını kullanmasını engellemesi tepki çekti.

Değerlendirmeler şöyle:

Prof. Dr. Türkel Minibaş (Kadın Sorunları Araştırma Merkezi Müdür Yardımcısı):

Kadının iki soyadını birden kullanma özgürlüğünün bulunması, aynen erkek gibi toplumda kendisine ait olanları seçme özgürlüğü olmasının simgesiydi. Oysa bu kadını "Sen artık ya evlendiğin adamla evinin kadını olursun ya da geldiğin ailenin içinde kalırsın" seçimi gibi bir ikileme düşürmektedir. Yüksek sosyoekonomik ve eğitimden gelmediği sürece hiçbir kadın, kocasına "Ailemin soyadını kullanayım" diyemez. Bu kadını insan olarak kabul etmemenin göstergesidir.

Hülya Gülbahar (İstanbul Barosu Kadın Hakları Uygulama Merkezi):

Kadınlar, çocuklarından farklı soyadı kullanmak istemeyecekleri, çocuklarına da kendi soyadlarıı veremeyecekleri için mecburen kocalarının soyadını seçmek zorunda kalacaklar. Bugünkü Türkiye koşullarında ve Medeni Kanun'daki "Çocukların soyadı kocanın soyadı, babanın soyadı olacaktır" hükmü gereğince bu madde asla uygulanmayacaktır. Bütün dünyada soyadı seçme konusunda özgürlük vermektir. Erkek kafası duruyor. Bu insan soyunun hangi cins üzerinden yürüyeceğinin kavgasıdır.

Nazan Moroğlu (İstanbul Kadın Kuruluşları Birliği Başkanı):

Kadına soyadı baskısı olarak niteliyorum. Kadına karşı ayrımcılığı daha kökleştiren bir nitelik taşıyor. Bu, geriye gidiş ve mahkûm etmektir. Soyadı konusunda kadına "ya hep ya hiç" baskısını kabul etmek mümkün değil. Soyadı, bir kimsenin kimliğinin belirlenmesinde en önemli unsurdur. Bu gereksinimin karşılanması için düzenleme, "Eşlerin soyadı konusunda birlikte karar verebilmelerine veya her birinin kendi soyadını taşımaya devam etmesine imkan veren" şekilde değiştirilmeli.

Mevcut Medeni Kanun ne diyor?

Madde 187: "Kadın evlenmekle kocasının soyadını alır. Ancak evlendirme memuruna veya daha sonra nüfus idaresine yapacağı yazılı başvuruyla kocasının soyadı önünde önceki soyadını da kullanabilir."

Moroğlu'nun önerisi

"Eşler, her biri evlilik öncesi soyadını kullanmaya devam etmek istemedikleri takdirde, evlendirme memuruna yapacakları yazılı bildirimle ortak aile adı olarak erkeğin ya da kadının doğumla aldığı soyadını seçebilirler. Soyadı aile adı olarak seçilmeyen eş doğumla kazandığı soyadını aile adının önünde taşır. Eşler böyle bir seçimde bulunmamışlarsa kadın evlenmekle kocasının soyadını alır ve doğumla aldığı soyadını kocasının soyadının önünde taşır."

Çiçek: "Düzenleme kadınların lehine"

Adalet Bakanı Cemil Çiçek, soyadı düzenlemesini savundu. Soyadı nedeniyle birçok sorunun ortaya çıktığını belirten Çiçek, şöyle konuştu: "Bir de bunların vatandaşlık hizmetleri, hukuki işlemleri açısından takibi oluyor. Bir sene sonra değişmiş bir soyadı karşınıza çıkıyor. Daha üzerinde çalışıyoruz. Ama bu çalışmanın özünde yatan şey o mahkeme kararını da dikkate alarak kadın lehine bir düzenlemedir. Biz özgürlük alanını daraltmak niyetinde değiliz."

_O_

Evet bayanlar, sizler ne düsünüyorsunuz bu soyadi konusunda?